Ede weigert te zwichten voor activisten

EDE (12 augustus 2021) – De gemeente Ede weigert te zwichten voor (pro-)Indonesische activisten, die zich hebben gekeerd tegen het nieuwe Indisch monument voor slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog in de stad. “Door scheldpartijen laat ik mij niet weerhouden” reageert burgemeester René Verhulst op zorgen van Indische Nederlanders over het activisme rondom hun monument.

Vorige week wakkerde de gemeente de irritatie zelf nog aan door op internet te reppen over een begeleidende tekst, waarin het kolonialisme op de hak zou worden genomen. De gemeente schreef letterlijk dat: “de koloniale periode voor Nederland de gouden eeuw bracht, maar voor de bevolking van Indië een periode was van overheersing, slavernij en geweld”. Daarmee dacht de gemeente de wind uit de zeilen te nemen van een groep (pro-)Indonesische activisten, die al dagen een verhitte campagne voeren tegen het monument voor slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. Tot ergernis van veel Indische Nederlanders, die er op wijzen dat het monument niet over het kolonialisme gaat. FIN ontving zelfs meerdere klachten van verontruste Edenaeren. Daarop liet de gemeente weten dat eerdere communicatie over de gewraakte passage op een misverstand zou berusten.

“Het monument gaat over de bevrijding van Nederlands-Indië op 15 augustus 1945. Dat is ook de enige tekst die op het monument zal staan. Dus niks over de Gouden Eeuw, slavernij en alles. We herdenken in Ede, nét als vorig jaar, bij dat monument 15 augustus 1945 en niets meer” laat burgemeester Verhulst aan Federatie Indische Nederlanders (FIN) weten. Verhulst is heel helder richting de activisten die zich tegen het nieuwe monument hebben gekeerd. “Wij herdenken hier gewoon 15 augustus 1945. Net zoals in Den Haag herdacht wordt, herdenken wij hier in Ede met een eigen plek.” De burgervader is zeer kritisch op de actievoerders die het monument in verband brengen met het kolonialisme. “Die discussie kun je altijd voeren met elkaar, maar niet als dat verdriet berokkent bij de mensen. Als je dan over dit soort dingen gaat praten dan heb je geen waardige herdenking” aldus de burgemeester.

Verhulst gaat daarmee pal voor het monument en de Indische gemeenschap staan. De burgemeester wordt daarin gesteund door meerdere lokale politieke partijen, waaronder de SGP en BurgerBelangen Ede. “Een eventuele koppeling van dit monument naar ons koloniale verleden is niet op zijn plaats. Het zijn zaken die los van elkaar staan” aldus vicefractievoorzitter Arnold Versteeg (SGP). Zijn collega-fractievoorzitter Ruben van Druiten (BurgerBelangen Ede) vindt het activisme rondom het monument ook ongepast, maar wijt de eerder gecommuniceerde begeleidende tekst aan overijverige ambtenaren. “Ik denk dat dit in de snelheid gebeurd is en dat er bij nadere beschouwing anders over gedacht wordt. Het kan ook zijn dat de gemeente de impact niet helemaal juist heeft ingeschat en ik ga er vanuit dat de gemeente dit gaat herstellen” aldus Van Druiten.

Opmerkelijk genoeg vinden de PvdA en GroenLinks juist dat er met de actievoerders moet worden gesproken. Daarmee lijken zij op het uiterst gevoelige thema partij te kiezen voor de activisten. “Ik vind dat het geluid dat de activisten laten horen, en wat ik breder hoor in mijn achterban, gehoord moet worden. Ik denk dat er domweg een te kleine groep is geweest die hierover [het monument, red.] nagedacht heeft” aldus fractievoorzitter Harry van Huijstee. Hij hekelt “het proces van burgerparticipatie” en is daarom voor het nieuwe monument gaan liggen. De aankomende herdenking zou volgens de partij met het bestaande tijdelijke monument moeten plaatsvinden. Van Huijstee heeft inmiddels zelfs raadsvragen ingediend. Daarin roept hij het College van B&W op om “met belanghebbenden en nabestaanden” in gesprek te gaan”.

De sociaaldemocraten worden daarin gesteund door GroenLinks. “Wat ons betreft had de gemeente Ede duidelijk regie moeten nemen en de verschillende groepen moeten betrekken. Een pas op de plaats lijkt ons daarom gepast zodat dit alsnog kan gebeuren en er een breed gedragen monument komt” aldus fractievoorzitster Ellen Out. De burgemeester vindt dat de partijen daarmee té veel meegaan in de discussie van de activisten. “Ik denk niet dat dat verstandig is om te doen. Ik denk juist dat dat ten koste gaat van de herdenking, van de groep waar het om gaat. Prima om die discussie te voeren natuurlijk en daar mag iedereen wat van vinden, maar niet over de rug van de Indisch en Molukse gemeenschap hier in Ede” aldus Verhulst, die er vanuit gaat dat de herdenking en de onthulling van het nieuwe monument gewoon doorgaan.

Activisten hebben het de laatste jaren vaker op Indische (oorlogs)monumenten voorzien. Vorig jaar nog werd na een korte beeldenstorm ook het Indisch Monument in Den Haag ontheiligd. (Pro-)Indonesische activisten wisten toen, ondanks waarschuwingen voor een op handen zijnde vernieling, daags voor de Nationale Indiëherdenking het iconische grafmonument te bekladden en te besmeuren. Volgens de activisten was ook dat monument, dat is opgericht voor slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog, fout vanwege het Nederlandse koloniale verleden. Volgens de burgemeester is het monument in Ede nu wel veilig, die weigert te zwichten voor de activisten. “Ik krijg natuurlijk uit allerlei hoeken van alles en nog wat. Er wordt van alles bedacht en conclusies getrokken, maar door scheldpartijen laat ik mij niet weerhouden” aldus Verhulst.

De bedoeling is dat het Indisch monument aanstaande 15 augustus wordt onthuld, de dag dat Nederland ieder jaar het einde van de Tweede Wereldoorlog herdenkt. In totaal zijn er tijdens de oorlog in Azië, zowel binnen als buiten de jappenkampen, zeker 25.000 (Indische) Nederlanders om het leven gekomen. Voor veel Nederlanders betekende 15 augustus 1945 geen einde van oorlog, want niet kort daarna brak de Bersiap aan, dat Maleis is voor “Wees paraat” of “Geef acht!”. Het is de strijdkreet van Indonesische (para)militaire organisaties en bendes, die vrijwel direct na de capitulatie van Japan dood en verderf zaaiden onder met name niet-Indonesiërs in voormalig Nederlands-Indië. Het exacte aantal Nederlandse (burger)slachtoffers dat tijdens de Bersiap is gevallen is tot op de dag van vandaag onduidelijk. De schattingen variëren tussen de 5.000 en 30.000 doden en 15.000 vermisten.

Tags: BersiapIndisch Monument, Tweede Wereldoorlog.

19 gedachten over “Ede weigert te zwichten voor activisten”

  1. Het is iets van de laatste tijd, om indo’s af te schilderen als (nazaten van) racistische kolonialen en uitbuiters van de arme inheemse bevolking. Dit in het kielzog van activistische bewegingen als Black Lives Matter en andere groeperingen die hun eigen eenzijdige kijk aan anderen opdringen en niet openstaan voor enige vorm van historische objectiviteit en nuancering. Tijd voor een weerwoord!
    Op een enkele uitzondering na (want die zijn er altijd) waren de indo’s in Nederlands Indie gewone mensen die een gewoon leven leidden. Ze werkten en zorgden voor hun gezinnen. Zij deden dat in de samenleving van toen die we nu betitelen als een koloniale samenleving. Om de diskwalificaties van die samenleving te projecteren op de indo’s getuigt van vooringenomenheid en een totaal gebrek aan historisch besef.

  2. Wat heb ik medelijden met onze Indische Edenaren dat zij aan dit soort uitschot zijn overgeleverd. Goed dat zij in verweer zijn gekomen en dat de burgemeester voor hun is gaan staan. Dit soort gedrag mag nooit normaal worden.

  3. Wat een grof schandaal is dit zeg. En dan die PvdA’er die het nog durft op te nemen voor deze respectloze drammers. Blij dat ik niet in Ede woon. Wat een aanfluiting.

  4. Tja, zo zie je wat “framing” teweeg kan brengen. Die “pro-indonesische activisten” die in het inleidend artikel worden genoemd bestaan namelijk helemaal niet.

    In de Edese Indische en Molukse gemeenschap in Ede is gewoon verschil van mening over de vorm en toelichting op een nieuw ontworpen Indisch monument.
    Een initiatiefgroep en de ontwerper van het monument heeft een verbinding willen leggen met de koloniale geschiedenis. Een andere groep vond dat niet gepast en wilde de focus op de herdenking van slachtoffers van WOII in Indië. Ook vroeg men aandacht voor de bersiapperiode. Maar dat vond de burgemeester die hier als “de held” wordt neergezet “niet gepast”. De bezwaren tegen de oorspronkelijke vorm van het monument zijn al 10 maanden bekend bij de gemeente. Maar pas toen de kritiek luid werd heeft men alle verwijzingen naar het koloniale verleden verwijderd.

    1. Wacht even, dus het kolonialisme bij een monument voor slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog betrekken is nu opeens geen activisme? Hoe gek moet je dan zijn om zulk een nonsens hier te verkondigen. Welke activisten hebben we de afgelopen weken voorbij zien komen? De Molukse kunstenaars en werkgroep, een activistische professor, een Indonesische mevrouw, bekende activisten uit de hoek van de Grauwe Eeuw en andere “dekolonisatie”actiegroepen, de immer charmante Jeffry Pondaag, ik kan nog wel even doorgaan. En dan: “een verschil van inzicht” in de “Edese Indische en Molukse gemeenschap”. Houd de Indische gemeenschap hier buiten aub. Wat een krankzinnige kijk op hetgeen hier speelt heb je dan zeg. Het is gewoonweg weerzinwekkend wat de activisten zich denken te permitteren. Het gaat om onze doden. Een beetje respect zeg.

  5. Die klagende pro Indonesiers vergeten dat de herdenking in 1945 nog te maken had met Nederlands Indie. M.a.w. Indonesie bestond toen ook niet. En als die pro Indonesiers op hun manier het willen herdenkingen, waarom richten ze zich niet tot Indonesie zelf? In Indonesie wordt zelf niets herdacht.
    En laten we vooral niet hebben over de bersiap en het gedrag van een bepaald Indonesisch tuig, die een genocide onder de Nederlanders en vooral Indische Nederlanders veroorzaakten.

  6. Weerzinwekkend gedrag van de activisten. Dit gaat alle perken te buiten. Goed dat de burgemeester niet wijkt. Dit kunnen en mogen we als samenleving niet accepteren. Onze doden verdienen een daadkrachtige burgemeester en niet een slapjanus die meegaat met dit soort tuig. De activisten kunnen de pot op

  7. Prima burgemeester ! En wie weet, opent een gesprek de deuren naar meer begrip bij de actievoerders. Ik weet zeker dat ook daartussen veel mensen zijn die te weinig weten over de geschiedenis van de Jappenkampen en de Bersiaptijd. Er zijn duizenden onschuldige burgers omgekomen, Nederland heeft ook deze geschiedenis niet duidelijk gecommuniceerd. Politici van nu geven blijk van grote onkunde als zij in de polarisatie meegaan. Ik ben zelf tweede generatie dochter van een familie die de Jappenkampen nauwelijks hebben overleefd, ook de bersiaptijd en uiteindelijk in Nederland aangekomen stuitte op een muur van totale ontkenning en onbegrip. Hetgeen na de tweede Wereldoorlog niet uitzonderlijk was. Blijkbaar is er niets verandert, ik herdenk de slachtoffers . Van een bevrijding is nooit sprake geweest voor de slachtoffers zij hadden levenslang. Het waren mensen die in de Nederlandse samenleving braaf hun mond hielden hun moed en strijd mag herdacht worden.

  8. Deze Burgemeester heeft volkomen gelijk. Nooit toegeven aan dit rapaille. Dit monument is voor onze slachtoffers.

  9. Gelukkig heeft deze man een einde gemaakt aan de gênante vertoning van de afgelopen dagen. Daarvoor verdient hij alle lof.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.