Opnieuw blunder in Indië-docu

DEN HAAG (29 november 2019) – BNNVARA heeft opnieuw geblunderd met de documentaireserie ‘Onze Jongens op Java’. In de tweede aflevering werd kijkers wijsgemaakt dat Indische Nederlanders tijdens de Bersiap door Indonesiërs zijn afgeslacht, omdat zij “met de Hollanders samenwerken”. De uitzending leidde direct tot consternatie onder Indische Nederlanders.

Hans Moll, voorzitter van Federatie Indische Nederlanders (FIN), reageert onthutst: “BNNVARA doet voorkomen alsof Indische Nederlanders de Bersiap zouden hebben overleefd, als zij maar tegen de meutes Pemoeda’s zouden hebben gezegd: ‘Ja, ik ben een Indische Nederlander, máár ik werk niet samen met de Hollanders’. Wij waren in hun ogen de vijand tout court. BNNVARA doet net alsof wij een keus hadden om de slachtpartijen te ontlopen, terwijl wij werden vervolgd vanwege onze Nederlandse afkomst”.

Bersiap is Maleis voor “Wees paraat” of “Geef acht!” en slaat op de uiterst gewelddadige periode, die volgde op de Japanse bezetting van Nederlands-Indië tijdens de Tweede Wereldoorlog. Gedurende de Bersiap zijn tienduizenden (Indische) Nederlanders op gruwelijke wijze gemarteld, verkracht en vermoord door Indonesiërs, vanwege hun Nederlandse c.q. Europese etniciteit. Ook Chinezen, Molukkers en andere etnische minderheden waren de klos, omdat zij werden verdacht Nederlandsgezind te zijn.

Het exacte aantal Nederlandse slachtoffers dat tijdens de Bersiap is gevallen is tot op de dag van vandaag onduidelijk. De schattingen variëren tussen de 15.000 en 30.000 doden en 15.000 vermisten.  Hoeveel slachtoffers er onder Chinezen, Molukkers en Nederlandsgezinde Indonesiërs alsmede onder Indonesiërs onderling zijn gevallen is onduidelijk.

De documentairereeks is al langer omstreden. Voorafgaand aan de televisiepremière ontstond er ook al ophef, omdat producent BNNVARA in online aankondigingen onvolledige en suggestieve dodencijfers bleek te hanteren. De onjuiste cijfers vormden in de eerste uitzending eveneens het uitgangspunt. FIN riep BNNVARA daarom op de onjuistheden te rectificeren, maar daar is tot op heden geen gehoor aan gegeven. De meest recente blunder onderstreept de relevantie van die oproep.

Tags: Tweede WereldoorlogBersiap, BNNVARALara Nuberg, Jeffrey Pondaag, Michael van Zeijl, De Grauwe Eeuw, Reza Kartosen-Wong, Arjanti Sosrohadikoesoemo, Marjolein van Pagee